Werkgelegenheid vergroten

Iedereen laten werken die kan (blijven) werken. Dat is een inclusieve arbeidsmarkt. Daar is ook een maatschappelijke noodzaak voor. Tot 2020 zal zeker niet over de hele linie van de arbeidsmarkt krapte ontstaan. Maar als gevolg van de vergrijzing en ontgroening komt die krapte er in de komende decennia onvermijdelijk aan.

Reshoring

‘Werk, werk, werk’. Met die ambitie ging het kabinet-Kok in de jaren negentig van de vorige eeuw aan de slag. Maar van die ambitie is momenteel nog weinig over. Meer dan anderhalf miljoen mensen staan nu aan de kant en moeten toezien hoe er voor andere mensen wél een baan is. Er is een groep van werkende ‘insiders’ en een groep ‘outsiders’, die wat betreft betaald werk buitenspel staat. We voorzien alle niet-werkenden – als element van beschaving – allemaal van een uitkering, maar daarmee doet de samenleving zichzelf en deze mensen tekort. Zelfrespect en volwaardig burgerschap van mensen wordt vooral bevorderd door deelname aan het arbeidsproces. Er is maar een heel kleine groep voor wie geldt dat ze helemaal niets kunnen.

Kan het anders? Ja, het kan anders. Als we werk maken van een inclusieve arbeidsmarkt. Als we geen mensen afschrijven, maar kansen creëren om hen aan de slag te helpen en te houden. Laat dit nu net de ambitie zijn van de regio Midden Brabant voor de komende jaren. Want een inclusieve arbeidsmarkt levert een win-win-situatie op voor iedereen: voor de werknemer, de werkgever én voor de samenleving als geheel.

Voor een inclusieve arbeidsmarkt is meer werkgelegenheid nodig die past bij mensen uit de participatiewet-doelgroep. Een manier om de werkgelegenheid te vergroten is reshoring.

Reshoring is niet perse activiteiten uit lage loonlanden terug halen. Het kan zich ook richten op activiteiten “toch niet offshoren” en nieuwe activiteiten in onze regio opstarten die eerder hier financieel niet haalbaar leken. Het is geen automatisme meer voor bedrijven om productie naar lage lonen landen te brengen: kwaliteit, snelheid, flexibiliteit en kosten zijn daarvoor belangrijke drivers.


Onderzoeken

Meerdere onderzoeken tonen aan dat diverse bedrijven overwegen productie terug te halen:

  • TNS: 10% van de bedrijven die internationaal uitbesteedt haalt productie terug en 5% overweegt dit
  • Panteia: 13% van bedrijven die internationaal uitbesteedt haalt productie terug
  • KvK panel: trend speelt bij 14% van het klein MKB (< 50 werknemers) en 24% van het groot mkb (50-250 werknemers)

Bron: Reshoring Kamer van Koophandel, febr 2016


Werkgelegenheid

Tot dusver zijn reshoringsactiviteiten vanuit de lokale overheid met name ingezet als hulpmiddel om de werkgelegenheid te ontwikkelen/vergroten. Dit hield in: het (financieel) steunen van gevestigde bedrijven om productie terug te halen en (weer) in Midden Brabant uit te voeren.

Het Stimuleringsfonds Arbeidsmarkt Midden Brabant heeft als doel innovaties binnen bedrijven financieel te ondersteunen met werkgelegenheid voor mensen met een afstand tot de arbeidsmarkt tot gevolg. Vertrekpunt van het stimuleringsfonds is de behoefte van het bedrijf, tegelijkertijd dient de werkgelegenheid (voor mensen met een afstand tot de arbeidsmarkt) vergroot te worden. Tot op dit moment zijn 7 bedrijven financieel geholpen, vanuit het Stimuleringsfonds Arbeidsmarkt Midden Brabant, om reshoring mogelijk te maken, wat heeft geleid tot “nieuwe” banen binnen deze bedrijven. 38 Arbeidsplaatsen worden hiermee vervuld door mensen uit de doelgroep. In totaal hebben 14 bedrijven subsidie ontvangen met in het totaal 110 beoogde werkplekken. Dit jaar evalueren we het stimuleringsfonds Arbeidsmarkt Midden Brabant. We vragen voor de periode tot en met 2019 opnieuw middelen aan bij de provincie. De wens bestaat namelijk om het Stimuleringsfonds door te ontwikkelen ten goede van (arbeidsmarkt)innovaties binnen bedrijven.

Onderdeel hiervan zijn de middelen die nodig zijn om onze aanpak in het kader van reshoring te versterken c.q. uit te breiden als onderdeel van de brede stimulering van de inclusieve arbeidsmarkt. Vertrekpunt is en blijft ook voor de doorontwikkeling van het stimuleringsfonds dat kostenefficiënt en innovatief produceren in Nederland kansen biedt voor de innovatieve (maak)industrie en de economische ontwikkeling van de regio. De werkgelegenheid die daarmee wordt gecreëerd hopen we in te vullen met mensen die nu aan de kant staan.


Tool

Daarnaast hebben we met de universiteit en Midpoint naar het Amerikaanse model een Reshoringstool ontwikkeld om bedrijven te helpen bij de afweging of reshoring (of offshoring) voor hen interessant en haalbaar is. Op basis van deze analyse worden directe (en indirecte) kosten en baten van off- en reshoring berekend. Daarmee heeft de ondernemer een advies in handen waar hij/zij mee verder kan. Deze tool is ontwikkeld in samenwerking met Tilburg University en reeds door een aantal bedrijven getest en gebruikt. Vooralsnog is deze voor bedrijven uit onze regio kosteloos beschikbaar en wordt bekeken hoe anderen de tool verantwoord en tegen betaling kunnen gebruiken. Op deze wijze verdienen we deels de kosten (voor onderhoud en doorontwikkeling van de tool) middels cofinanciering terug.

De twee bovengenoemde zaken zijn instrumenteel. Maar Midden Brabant wil meer werk maken van Reshoring. We willen ook de ondernemers bereiken die een latente behoefte hebben en de ondersteuning, die nogal versnipperd is, professioneel en in samenhang vormgeven. Het thema is opgenomen in de strategische agenda Midpoint/Hart van Brabant, de stimuleringsagenda van Tilburg en het Bestuursakkoord van de Provincie. Reshoring wordt niet meer alleen gezien als mogelijkheid om werkgelegenheid te vergroten maar ook als hulpmiddel voor groei van economische ontwikkeling. Midden Brabant wil zich profileren als reshorings-regio van Nederland, de regio die het (weer) maakt!